Colexio oficial de arquitectos de Galicia - Delegación Lugo

COAGLUGO

25/01/2013 | Revista de prensa

EL PAIS_MADRID: "Claves para entender Madrid"

Ricardo Aroca, exdecano dos arquitectos, describe no seu libro a historia da cidade.


A historia de Madrid conta, a partir de agora, cun novo cronista. Trátase de Ricardo Aroca (Murcia, 1940), presidente do Club de Debates Urbanos e exdecano do Colexio de Arquitectos durante o tránsito do século XX ao XXI. Aquela época quedou signada pola potente presenza de ambas as dúas institucións como dúas das principais instancias vertebrantes da sociedade civil madrileña.

Talvez por iso, o relato da súa recente Historia secreta de Madrid, pivota sobre o esforzo despregado durante centurias pola veciñanza madrileña para protexer as súas liberdades e eludir as presións e desmandos da cobizosa nobreza señorial e da alta cleracía, sempre acechantes.

En realidade, e máis que unha historia de segredos, o contido do seu libro consiste na revelación dunha cadea de claves que perfilan a memoria madrileña, contemplada dende a mirada dun arquitecto moi involucrado na creación e construción da cidade en barrios como Orcasur, San Pascual ou Chamberí, onde vive e traballa. Este libro dedicoulle un ano de estudo.

A primeira das claves, enumera Aroca, foi a propia fundación de Madrid no século IX. "É enorme a cantidade de esforzos desbaldidos para achar vestixios iberos, romanos ou visigodos desta cidade previos á súa fundación polos musulmáns," ironiza. Confirma tal evidencia e dela dá fe no seu libro, ilustrado con bosquexos propios a pluma.

Pero, sobre todo, destaca Aroca, "foi decisiva a cesión polo pobo de Madrid á Coroa do Monte Del pardo", un verxel adehesado de aciñeiras e piñeiros, rico en leña e pastos regados por numerosos regueiros e sucados polo río Manzanares, poboado todo o seu termo por unha abundante fauna cinexética. "Aquela cesión foi o único xeito en que os veciños do Madrid medieval puideron desfacerse do señorío que lles fose imposto polos monarcas casteláns na persoa do exótico rei de Armenia, León V,".

A urbe permaneceu murada durante centurias, non só con fins defensivos, senón ademais fiscais, de control social e sanitario para afrontar as recorrentes epidemias que a azoutaron. "A cerca de Felipe IV, levantada no primeiro terzo do século XVII, mantívose incólume durante 240 anos, feito que impediu o crecemento e encorsetó o tamaño da cidade", puntualiza. Logo, ensanches como o de Castro, no século XIX, abriron paulatinamente o seu casarío: "Nos anos cincuenta do século XX, a superficie multiplicouse por 10 ao incorporar un conxunto de municipios periféricos. O ditador Francisco Franco perseguía dotar a Madrid, agora con 607 quilómetros cadrados de extensión, de máis poboación que Barcelona". Dúas décadas despois, nos anos setenta, Madrid alcanza os 3,2 millóns de moradores, que xa no século XXI son igualados polos da rexión.

Non faltan no texto referencias á magnificencia artística capitalina, cunha singular cita ao Museo do Prado, ou a episodios próximos no tempo, como o proxecto de Madrid Río. "O máis curioso é que sendo en principio a M-30 unha obra do Estado, a responsabilidade da súa construción fóra reclamada polo Concello,". Foi precisamente o exalcalde de Madrid, Alberto Ruiz Gallardón, impulsor daquel proxecto, quen prologou o seu libro. "A nosa relación persoal é excelente", remarca Ricardo Aroca.

La Historia secreta de Madrid. Ricardo Aroca. Prólogo de Alberto Ruiz-Gallardón. Espasa; 19,9 euros.


EL PAIS_MADRID: "Claves para entender Madrid"

Comentarios

Ainda non existen comentarios para esta nova. Crea o primeiro completando o seguinte formulario.

* Todos os comentarios serán moderados antes da súa publicación.

Enviouse o comentario correctamente. Todos os comentarios son moderados antes de ser publicados. Grazas.

Enviar un novo comentario